⚛وبسایت علمی ،آموزشی ،تحصیلی ⚛

نقل می کنند در روزگاری بچه شروری بود که اطرافیانش را با سخنان زشتش ناراحت می كرد. روزی پدرش جعبه ای پر از میخ به او داد و گفت: هر بار كه كسی را با حرف هایت نارحت كردی، یكی از این میخ ها را به دیوار انبار بكوب.

روز اول پسرک بیست میخ به دیوار كوبید، پدر از او خواست تا سعی كند تعداد دفعاتی كه دیگران را می آزارد، كم كند. پسرک تلاش خود را كرد و تعداد میخ های كوبیده شده به دیوار روز به روز كمتر می‌شد. روز دیگر پدرش به او پیشنهاد كرد تا هر بار كه توانست از كسی بابت حرف هایش معذرت خواهی كند، یكی از میخ ها را از دیوار بیرون بیاورد.

روزها گذشت تا این كه یک روز پسرک پیش پدرش آمد و با شادی گفت: بابا، امروز تمام میخ ها را از دیوار بیرون آوردم! پدر دست پسرش را گرفت و با هم به انبار رفتند، پدر نگاهی به دیوار انداخت و گفت: آفرین پسرم! كار خوبی انجام دادی، اما به سوراخ های دیوار نگاه كن ... دیوار دیگر مثل گذشته صاف و تمیز نیست، وقتی تو عصبانی می شوی و با حرف هایت دیگران را می رنجانی، چنین اثری بر قلبشان می گذاری، تو می توانی چاقویی در دل انسانی فرو كنی و آن را بیرون بیاوری، اما هزاران بار عذر خواهی هم نمی تواند زخم ایجاد شده را خوب كند.

این داستان معروف و جالب را شاید شنیده و خوانده اید ولی از آن مطالبی است که تکرارش مفید است، متأسفانه در جامعه اسلامی خود شاهدیم که افراد چگونه با زخم زبان یکدیگر را نیش می زنند و گاهی شدت این نیش ها به حدی است که او را به کلی نابود و زمینگیر می کند. از اینجاست که می گویند: زخم زبان بدتر از زخم شمشیر است، چرا که زخم شمشیر خوب می شود اما زخم زبان را التیامی نیست. در کلامی از مولای متقیان حضرت علی علیه السلام می خوانیم:ضرب اللّسان أشدّ من ضرب السّنان،(1)1 زخم زبان از زخم نیزه بدتر است،1 زخـم زبـان یک گـونـه از مـردم آزارى اسـت ؛ یـعـنـى سـخـنـى بـر زبـان آوریـم كـه شـخص مقابل را برنجاند. در کلامی دیگر از امیر مؤمنان آمده: طعن اللسان أمض من طعن السنان، زخم زبان از زخم نیزه عمیق تر است.(2)

بنابراین، نباید به خود اجازه داد كه كسى را شماتت كرده و نیش و کنایه زد، چرا که دنیا دار مکافات است و از مکافات عمل نباید غفلت کرد. اکنون ببینیم چه عواملی باعث می شود بعضی افراد عادت به زخم زبان پیدا کنند، به نظر می رسد افرادی که مهارت‌های ارتباطی و قدرت جذب ضعیف دارند، گرفتار این بیماری می‌شوند، آنکه می داند با مخاطب خود چطور ارتباط برقرار کند و چطور دیگران را مجذوب خود کند زخم زبان نمی زند. بنابراین مهارت های ارتباطی کم، افکار منفی، آستانه تحمل پایین، پرخاشگر و اضطراب دلایلی هستند که منجر به زخم زبان یا متلک پرانی می‌شوند. باید دانست که آزار و اذیت مؤمن در اسلام حرام است و به طور كلی شكستن دل انسان مؤمن كه به تعبیر روایات، احترام او از كعبه بیشتر است، دارای آثار وضعی و جانبی فراوانی است و دلی كه شكست به سادگی التیام نمی یابد و جبران آن دشوار است؛ پس در مرحله اول باید انسان مراقب باشد دل كسی را نشكند و قلبی را جریحه دار نسازد و اگر خدای ناخواسته این اتفاق افتاد، باید به سرعت جبران و تلافی كند و دل شكسته را التیام بخشد و آن را به دست آورد.

1.بحار، ج 68، ص 286